Mô hình sinh kế mới cho người dân vùng cao Lào Cai giảm nghèo

Triển khai đồng bộ các chương trình mục tiêu quốc gia, gắn chuyển đổi số với tái cơ cấu sản xuất nông nghiệp, Lào Cai đang từng bước hình thành các mô hình sinh kế mới cho người dân vùng cao. Từ sản xuất rau an toàn theo chuỗi liên kết đến phát triển hạ tầng số, ứng dụng công nghệ đang trở thành đòn bẩy quan trọng trong mục tiêu giảm nghèo bền vững của địa phương.

Cùng với việc thực hiện các chương trình mục tiêu quốc gia, nhiều địa phương của tỉnh Lào Cai đã chủ động chuyển dịch cơ cấu kinh tế nông thôn theo hướng sản xuất hàng hóa, ứng dụng khoa học công nghệ và từng bước tiếp cận chuyển đổi số.

Tại xã Lùng Phình, việc tận dụng lợi thế khí hậu, thổ nhưỡng kết hợp tổ chức sản xuất bài bản đang mở ra hướng phát triển kinh tế rõ nét. Nếu trước đây sản xuất chủ yếu nhỏ lẻ, manh mún, đầu ra bấp bênh, thì nay địa phương từng bước chuyển sang sản xuất hàng hóa, gắn với thị trường.

Từ cuối năm 2023, Hợp tác xã Nông nghiệp Lùng Phình triển khai mô hình trồng rau an toàn theo chuỗi liên kết. Đến nay, gần 2 ha nhà lưới đã được đầu tư, mở rộng sản xuất trên khoảng 7 ha với các loại rau ôn đới như su hào, bắp cải, súp lơ, cà chua, dưa chuột, cùng các sản phẩm nấm.

Toàn bộ quy trình sản xuất được kiểm soát theo hướng an toàn, hạn chế tối đa thuốc bảo vệ thực vật, đáp ứng tiêu chuẩn vệ sinh thực phẩm. 

Nhờ sản xuất tập trung và có liên kết tiêu thụ ổn định, mỗi năm hợp tác xã cung ứng ra thị trường hơn 100 tấn rau. Sản phẩm không chỉ tiêu thụ trong tỉnh mà còn vào các hệ thống siêu thị, chuỗi phân phối trong và ngoài địa phương, từng bước xây dựng thương hiệu rau sạch Lùng Phình.

Không dừng ở hiệu quả kinh tế, mô hình còn tạo việc làm tại chỗ, giúp người dân nâng cao thu nhập. Khi tham gia chuỗi liên kết, bà con được hướng dẫn kỹ thuật, tiếp cận phương thức sản xuất hiện đại, từ đó thay đổi tư duy canh tác truyền thống.

Nhiều hộ đã tận dụng đất vườn, đất nương để trồng rau hàng hóa, tham gia chuỗi giá trị và có đầu ra ổn định. Không ít gia đình không chỉ thoát nghèo mà còn từng bước cải thiện đời sống.

Hiện toàn xã Lùng Phình có 2 hợp tác xã và 1 doanh nghiệp đầu tư vào sản xuất rau an toàn, với tổng diện tích 24,5 ha. Các hợp tác xã đóng vai trò "đầu tàu", vừa tổ chức sản xuất, vừa kết nối thị trường, giúp người dân tham gia sâu hơn vào chuỗi giá trị nông nghiệp.

Từ thực tiễn này cho thấy, việc tổ chức lại sản xuất theo chuỗi liên kết, kết hợp ứng dụng khoa học – công nghệ là nền tảng quan trọng để nông nghiệp vùng cao từng bước tiếp cận chuyển đổi số, nâng cao giá trị sản phẩm.

Ở quy mô toàn tỉnh, Lào Cai xác định chuyển đổi số là một trong những trụ cột thúc đẩy phát triển kinh tế – xã hội, trong đó có mục tiêu giảm nghèo bền vững. Nghị quyết Đại hội Đảng bộ tỉnh đặt ra các nhiệm vụ trọng tâm và đột phá về hạ tầng, đặc biệt là hạ tầng thông tin, viễn thông và hạ tầng số.

Theo lãnh đạo tỉnh, chuyển đổi số không chỉ nâng cao hiệu quả quản lý nhà nước mà còn tạo nền tảng kết nối dữ liệu, cung cấp dịch vụ công trực tuyến, cải thiện chất lượng phục vụ người dân và doanh nghiệp.

Trong lĩnh vực giảm nghèo, công nghệ mở ra nhiều cơ hội mới. Từ xây dựng thương hiệu nông sản, truy xuất nguồn gốc đến kết nối sàn thương mại điện tử, người dân có thể tiếp cận thị trường rộng lớn hơn, gia tăng giá trị sản phẩm.

Song song với đó, Lào Cai chú trọng đào tạo kỹ năng số cho người dân, đặc biệt là đồng bào dân tộc thiểu số, nhằm thu hẹp khoảng cách thông tin và tạo thêm sinh kế mới. Các mô hình "nông thôn số", "chính quyền số", "kinh tế số" đang từng bước được triển khai, hướng tới nâng cao thu nhập và chất lượng sống.

Từ những mô hình cụ thể ở cơ sở như Lùng Phình đến định hướng chuyển đổi số toàn tỉnh, Lào Cai đang định hình một cách tiếp cận mới trong giảm nghèo, lấy công nghệ làm nền tảng, lấy thị trường làm mục tiêu và trao quyền chủ động cho người dân.

Từ những mô hình cụ thể ở cơ sở đến định hướng chuyển đổi số ở cấp tỉnh, Lào Cai đang từng bước hình thành cách tiếp cận mới trong giảm nghèo, trong đó công nghệ và chuyển đổi số đóng vai trò hỗ trợ quan trọng, tạo nền tảng cho phát triển kinh tế nông thôn theo hướng bền vững.