Mô hình giảm nghèo hiệu quả

Yên Bái: Quyết tâm hiện thực hóa mục tiêu giảm nghèo để “không ai bị bỏ lại phía sau”

07/10/2019 19:50 CH Xem cỡ chữ
(Mic.gov.vn) - 

Trong thời gian qua, nhờ thay đổi phương thức sản xuất theo chuỗi giá trị, khép kín, bao tiêu sản phẩm theo quy trình, đời sống người dân trrn địa bàn tỉnh Yên Bái đã được cải thiện rõ rệt, hiệu quả kinh tế cao, tỷ lệ hộ nghèo giảm, đảm bảo an sinh xã hội. Đặc biệt, tỉnh Yên bái tiếp tục triển khai nhiều giải pháp trong công tác giảm nghèo từ Dự án Giảm nghèo giai đoạn 2 nhằm hiện thực hóa mục tiêu để “không một hộ nghèo nào bị bỏ lại phía sau”.


 Điểm sáng ở Văn Yên, Lục Yên…

Những năm gần đây, với việc quy hoạch bài bản cho vùng trồng quế, tìm được đầu ra ổn định; trong đó quế vỏ và tinh dầu quế được sản xuất, tiêu thụ theo đơn đặt của khách hàng, và được xuất khẩu sang những thị trường khó tính như: Nhật Bản, Hàn Quốc, Ấn Độ, Mỹ…
 
Tỉnh Yên Bái có diện tích quế hơn 40.000 ha, cung cấp cho thị trường xuất khẩu trên 5.000 tấn vỏ quế, hơn 300 tấn tinh dầu, giá trị kinh tế từ cây quế đem lại trên 500 tỷ đồng mỗi năm. Đến nay, Văn Yên là vựa quế lớn nhất tỉnh Yên Bái cũng như của cả nước. Nhờ trồng quế đời sống người dân huyện Văn Yên nói riêng và các huyện thuộc tỉnh Yên Bái nói chung ngày được nâng cao, cây quế không chỉ là cây xóa đói, giảm nghèo mà còn là cây làm giàu cho nhiều hộ dân trong huyện.
 
Ởhuyện Lục Yên đã nhanh chóng thực hiện những giải pháp trọng tâm của công tác giảm nghèo như: tiếp nhận và sử dụng hiệu quả mọi nguồn lực đầu tư cho chương trình giảm nghèo. Chính quyền các xã, thị trấn tăng cường chỉ đạo các tổ chức đoàn thể tạo điều kiện cho hộ nghèo, cận nghèo vay vốn phát triển sản xuất, tăng cường tuyên truyền chuyển giao khoa học kỹ thuật trong trồng trọt, chăn nuôi cho nhân dân; đẩy mạnh công tác dạy nghề, gắn với giải quyết việc làm. Để tạo điều kiện cho hộ nghèo phát triển kinh tế vươn lên thoát nghèo bền vững, các tổ chức đoàn thể còn đứng ra tín chấp với các ngân hàng trên địa bàn huyện, tạo điều kiện cho hộ nghèo vay vốn để phát triển sản xuất.
 
20191007-l2.jpg
 
Đã từ lâu, cây quế là cây “làm giàu” của đồng bào dân tộc Dao xã Viễn Sơn, huyện Văn Yên
 
Các chỉ tiêu tạo việc làm, đào tạo nghề cho lao động nông thôn thông qua các chương trình hỗ trợ sản xuất, vay vốn tạo việc làm, mở các lớp dạy nghề phi nông nghiệp để người lao động sau khi học nghề có thể tìm được việc làm tại các công ty, doanh nghiệp và tham gia xuất khẩu lao động được thực hiện đồng bộ. Huyện đã phối hợp với các cơ sở đào tạo nghề mở 23 lớp đào tạo nghề cho 690 học viên, trong đó nghề phi nông nghiệp với các nghề như: may công nghiệp, sửa chữa máy nông cụ…, nghề nông nghiệp (chăn nuôi thú y, kỹ thuật chăn nuôi thủy sản, trồng nấm…). Tăng cường phân cấp quản lý đầu tư cho xã, tập huấn nâng cao năng lực, kỹ thuật và phòng chống rủi ro thiên tai cho cán bộ xã, thôn, bản và người dân; Liên kết thị trường trong sản xuất giữa nhóm hộ và các doanh nghiệp về bao tiêu sản phẩm nhằm tìm được thị trường lâu dài và ổn định cho người sản xuất.
 
Thực hiện các chính sách giảm nghèo, huyện Lục Yên đã thực hiện các chính sách hỗ trợ 10 xã đặc biệt khó khăn và 54 thôn, bản vùng đặc biệt khó khăn với kinh phí hàng năm trên 1 tỷ đồng gồm: hỗ trợ cây nông nghiệp như: giống lúa, ngô lai, chăn nuôi trâu, bò, lợn nái sinh sản, lợn thịt, gia cầm, vật tư làm chuồng trại, vắc-xin phòng dịch bệnh…
 
 Cùng với việc hỗ trợ cho phát triển sản xuất, người dân thuộc hộ nghèo vùng đặc biệt khó khăn còn được hưởng các chế độ, chính sách ưu đãi của Chính phủ như: hỗ trợ tiền điện, trẻ em dưới 6 tuổi thuộc vùng khó khăn được hỗ trợ tiền ăn trưa, được cấp bù học phí. Chính sách hỗ trợ về y tế đối với người nghèo, người dân tộc thiểu số, người có công với cách mạng cũng được đặc biệt quan tâm với 82.607 người được cấp thẻ bảo hiểm y tế. 
 
 Qua đánh giá, các tiểu dự án hầu hết đã phát huy được hiệu quả rõ rệt, giúp người dân, đặc biệt là các hộ nghèo có điều kiện mở rộng mô hình kinh tế gia đình, xóa đói giảm nghèo bền vững.
 
 Một trong những tiểu dự án sinh kế được đánh giá là thành công nhất ở Lục Yên, đó là tiểu dự án nuôi lợn nái sinh sản và xây dựng hầm biogas triển khai từ 2013 đối với 10 hộ ở thôn Bản São, xã Tân Lập. Chị Nông Thị Luận - Trưởng nhóm chăn nuôi tâm sự: Mỗi hộ được hỗ trợ 1 lợn nái, thuốc thú y, cám, chuồng trại và đến cuối năm, lợn nái sinh được 80 lợn con. Thấy hiệu quả kinh tế, năm 2015, nhóm kết nạp thêm 5 hộ và lấy tiền từ quỹ của nhóm cho các hộ mới vay để đầu tư lợn nái. Sau vài năm, nhóm hiện có 33 lợn nái và mỗi hộ trung bình có từ 5 - 10 lợn thịt. Các hộ còn xây dựng hầm biogas để đảm bảo vệ sinh môi trường, tiết kiệm nhiên liệu. Đến nay, nhóm không còn hộ nghèo.
 
Một tiểu dự án khác cũng được đánh giá cao là tiểu dự án trồng cam tại thôn 3, xã Mường Lai. Mô hình này trồng giống cam sành với 0,72ha, được hỗ trợ 360 cây giống, phân bón, thuốc phòng bệnh, được hướng dẫn kỹ thuật. Sau 4 năm trồng, chăm sóc, mỗi cây cho thu 50kg quả, thu được 324 triệu đồng. Thấy được hiệu quả của tiểu dự án này, hiện nay, số hộ của tổ hợp tác đã lên 28 hộ với diện tích cam đã trồng trên 5ha,với gần 3.000 cây.
 
 Đến thời điểm này có thể khẳng định, Dự án đã đạt mục tiêu đề ra, trên 95% số người hưởng lợi đều hài lòng với sự lựa chọn, thiết kế và thực hiện các hoạt động của Dự án; 97% số hộ trong vùng Dự án được cải thiện và tiếp cận cơ sở hạ tầng cơ bản, thu nhập các hộ dân được hưởng lợi tăng thêm 30% so với trước. 
 
Với những lợi ích đem lại, Dự án Giảm nghèo giai đoạn 2 huyện Lục Yên đã và đang góp phần hoàn thiện hệ thống cơ sở hạ tầng, cải thiện đời sống hộ nghèo vùng đặc biệt khó khăn, góp phần thực hiện có hiệu quả công tác giảm nghèo bền vững theo mục tiêu của Đảng và Nhà nước giai đoạn 2016 - 2020.
 
Giảm nghèo hiệu quả cần phải thay đổi phương thức sản xuất
 
Gia đình chị Bàn Thị Nhất, thôn Khe Dứa (xã Viễn Sơn, huyện Văn Yên) có gần 10 năm kinh nghiệm trồng quế, trước đây cây quế trồng ra chỉ bán cho tư thương trong huyện, giá cả bấp bênh thường xuyên bị ép giá nên giá trị cây quế không được phát huy. Sau khi cây quế Văn Yên được công nhận chỉ dẫn địa lý, gia đình chị tham gia vào chuỗi giá trị ký hợp đồng bao tiêu với nhà máy chế bến tinh dầu quế trên địa bàn, trồng quế theo phương pháp hữu cơ, sản phẩm được quản lý truy xuất nguồn gốc nên chất lượng được bảo đảm. Nhờ vậy, hàng năm gia đình chị thu gần 200 triệu đồng từ tiền bán quế, cuộc sống gia đình khấm khá hơn.
 
Chị Bàn Thị Nhất chia sẻ, có thời gian trồng quế rất khó khăn, nhất là khi cây quế bị sâu bệnh nhiều, mà giá bán lại không cao, không đủ trang trải cuộc sống gia đình vì chỉ bán được mỗi vỏ quế; nhưng giờ được hỗ trợ ban đầu về giống và kỹ thuật, gia đình chị chuyển sang trồng quế hữu cơ, trong ba năm đầu tiên cây phát triển tốt, nhanh cho thu hoạch, được huyện và nhà máy hỗ trợ bao tiêu sản phẩm thu mua tận nhà nên đầu ra ổn định, từ bán quế mà gia đình chị đã xây được nhà, kinh tế cũng dần đi lên.
 
20191007-l1.jpg
 
Nhờ vay vốn gia đình anh Hoàng Văn Cứu ở thôn Khau Sảo, xã Minh Tiến (huyện Lục Yên) đã mua được trâu giống

Ngoài việc thay đổi phương thức sản xuất đối với cây lâm nghiệp, huyện Văn Yên và huyện Lục Yên còn chú trọng chuyển đổi mạnh phương thức sản xuất chăn nuôi nhỏ lẻ, phân tán sang chăn nuôi hàng hóa tập trung theo trang trại và nhân rộng các mô hình chăn nuôi tập trung. Thực hiện việc liên doanh, liên kết giữa người dân và doanh nghiệp trong sản xuất và tiêu thụ sản phẩm theo chuỗi giá trị.
 
Theo ông Trần Thế Hùng, Giám đốc Sở Nông nghiệp và Phát triển nông thôn (NN&PTNT) tỉnh cho biết: Yên Bái là tỉnh miền núi có lợi thế về phát triển chăn nuôi đại gia súc, tuy nhiên chỉ chăn nuôi nhỏ lẻ, manh mún với quy mô hộ gia đình. Nhận thấy cần nâng cao chất lượng, thay đổi phương thức chăn nuôi, một số công ty đã mạnh dạn đầu tư xây dựng quy mô trại nuôi trâu, bò, thương phẩm tại Yên Bái, xuất bán sang thị trường Trung Quốc và cung cấp thịt trâu, bò cho thị trường miền Bắc theo tiêu chuẩn khép kín. Ngoài chăn nuôi, các công ty còn thu mua lại trâu, bò cho bà con nông dân trong huyện, tạo ra chuỗi liên kết giá trị bền vững.
 
Từ những mô hình, phương thức sản xuất kinh doanh mới của nông dân vùng cao Yên Bái, đã và đang mang lại hiệu quả thiết thực, thúc đẩy tái cơ cấu ngành nông nghiệp, chuyển dịch cơ cấu cây trồng, góp phần phát triển kinh tế, xã hội của tỉnh, giảm nghèo nhanh (mỗi năm tỷ lệ hộ nghèo của tỉnh giảm 5%).
 
Cũng theo Giám đốc Sở NN&PTNT Trần Thế Hùng: Thời gian tới, tỉnh Yên Bái tiếp tục chỉ đạo các huyện, địa phương thực hiện đồng bộ, hiệu quả các chương trình dự án, chính sách về nông nghiệp nông thôn, nhân rộng phong trào nông dân thi đua sản xuất kinh doanh giỏi, đòn bẩy thúc đẩy xây dựng quê hương Yên Bái ngày càng phát triển bền vững, góp phần hiện thực hóa mục tiêu giảm nghèo bền vững, để “không ai bị bỏ lại phía sau”.
 

Phủ Lạng Thương